التهاب گوش میانی را بشناسید

نخست نیوز : آزاده جلالوند-  به همین دلیل والدین باید درباره علائم و نشانه ها آگاه باشند تا در صورت بروز بیماری، فرزند خود را به موقع برای درمان نزد پزشک ببرند. التهاب گوش میانی، یکی از بیماری¬های شایع در بین اطفال و کودکان محسوب می¬شود. این بیماری می تواند مشکلات زیادی مثل عفونت را به همراه داشته باشد. «دکتر سامان خرمی نژاد»، متخصص گوش و حلق و بینی، به این بیماری می¬پردازد.
التهاب گوش میانی که در کودکان و اطفال شایع است، دقیقا چیست؟
التهاب گوش میانی که با نام اوتیت مدیا شناخته می¬ شود، در پشت یک پرده گوش سالم به وجود می آید یعنی در التهاب گوش، پارگی پرده گوش وجود ندارد. به طور کلی، التهاب گوش میانی در کودکان و اطفال بیشتر شیوع دارد و به صورت نوع حاد یا نوع سروز خود را بروز می دهد. التهاب گوش میانی، از ابتدا می تواند به شکل سروز خود را نشان بدهد اما گاهی التهاب گوش میانی سروز، به دنبال التهاب گوش میانی حاد، شروع خواهد شد. حدود 85 درصد از اطفال و کودکان ممکن است به التهاب گوش میانی، مبتلا شوند. به همین دلیل از این بیماری به عنوان شایع¬ ترین عفونت باکتریایی در اطفال یاد می شود. کودکانی که یکی از افراد خانواده آن¬ ها در گذشته سابقه ابتلا به این بیماری را داشته باشد، بیش از سایرین مستعد ابتلا هستند. همچنین احتمال ابتلا، در آن دسته از کودکانی که در معرض دود دخانیات (سیگار و قلیان) قرار می گیرند، بیشتر خواهد شد. بزرگی لوزه سوم، می تواند یکی دیگر از علل ابتلا به التهاب گوش میانی باشد. علاوه بر این، کودکانی که به مهدکودک می روند نیز بیش از سایرین مستعد ابتلا به التهاب گوش میانی هستند. جالب است بدانید که تغذیه اطفال با شیشه شیر نیز می تواند منجر به ابتلای این بیماری شود. به همین دلیل والدین نباید در هنگام تغذیه با شیشه شیر، فرزند خود را به حالت خوابیده قرار بدهند. در حالت خوابیده، احتمال حرکت شیر از پشت حلق به سمت دهانه شیپور استاش گوش وجود دارد که این مساله احتمال بروز التهاب گوش میانی را افزایش می دهد. باید توجه داشت که قرارگیری به حالت نیمه نشسته، می تواند احتمال ابتلا را کاهش بدهد.
برخی والدین تصور می کنند که شنا در استخر هم می تواند باعث التهاب گوش میانی شود، این باور چقدر درست است؟
بسیاری از والدین تصور می کنند که بین شنا در استخر و التهاب گوش میانی، ارتباط وجود دارد در حالی که این باور درست نیست و این مساله ارتباط چندانی به استخر ندارد. متاسفانه برخی از والدین عادت دارند که گوش فرزند خود را بعد از استخر یا حمام با گوش پاک کن یا وسایل دیگر، تمیز می کنند که این مساله می تواند منجر به عفونت گوش خارجی شود. وارد کردن هر نوع جسم خارجی در گوش حتی با هدف تمیز کردن، کار اشتباهی است. این کار می تواند مشکلاتی چون کیپ شدن گوش، فشرده شدن جرم داخل گوش و کم شنوایی را به دنبال داشته باشد. بعد از استخر یا حمام، تنها می¬توان قسمت بیرونی گوش را خشک کرد و قسمت داخلی را نباید با جسم خارجی خشک یا تمیز کرد.
به طور کلی، ابتلا به التهاب گوش میانی با چه علائمی همراه است؟
علائم ابتلا، به نوع التهاب گوش میانی بستگی دارد. به طور کلی، التهاب گوش میانی حاد، در کودکان و اطفال با بروز گوش درد و تب همراه است. علاوه بر این، پزشک در هنگام معاینه متوجه قرمز و برجسته شدن پرده گوش می شود. اما در نقطه مقابل، التهاب گوش میانی نوع سروز، در بسیاری از موارد بدون علامت است و معمولا والدین فرزند خود را به دلیل کم شنوایی نزد پزشک می برند. در هنگام معاینه توسط پزشک، پرده گوش به حالت کدر دیده خواهد شد ضمن اینکه حالت عقب رفته نیز خواهد داشت. علاوه بر این، یک مایع غیر چرکی هم می تواند وجود داشته باشد. برای تشخیص قطعی علاوه بر معاینه، از روش های تشخیصی مختلف مثل شنوایی سنجی باید کمک گرفت. التهاب گوش میانی از هر نوعی که باشد حتما باید درمان صورت بگیرد چون عدم درمان عوارض جدی مانند پارگی مزمن پرده گوش، کم شنوایی، سفت شدن استخوان میانی، سفتی پرده گوش و نکروز استخوانچه های گوش میانی را به همراه دارد. به همین دلیل درمان باید سریعا انجام شود حتی در شرایطی که کودک در اثر سرما خوردگی دچار گوش درد یا به طور کلی مشکل گوش شده باشد، باید به پزشک مراجعه کرد. والدین در نظر داشته باشند که خود درمانی نه تنها کمکی به حل مشکل نمی کند، بلکه شرایط پیچیده تری ایجاد خواهد کرد.
معمولا درمان برای التهاب گوش میانی به چه صورت است؟
درمان به شرایط بیمار بستگی دارد اما به طور کلی، برای درمان التهاب گوش میانی حاد، از آنتی بیوتیک کمک گرفته می شود. البته در صورتی که در کنار این مساله آلرژی هم مطرح باشد، باید آلرژی نیز کنترل شود. کنترل آلرژی به شکل های مختلف انجام می شود و پزشک برای این منظور دارو، اسپری یا محلول شست و شو با توجه به شرایط بیمار، تجویز خواهد کرد. درمان آلرژی حتما باید زیر نظر پزشک متخصص گوش و حلق و بینی باشد چون خود درمانی، وضعیت کودک را بدتر خواهد کرد. چنانچه تب و درد وجود داشته باشد، باید مورد توجه و درمان قرار بگیرد. درمان التهاب گوش میانی نوع سروز، تا حدودی به نوع حاد شباهت دارد اما تفاوتش در این است که، سه دوره درمان برای بیمار صورت می¬گیرد. چنانچه بعد از آن مشکل همچنان باقی بماند، باید جراحی انجام داد. درمان از طریق جراحی، به وضعیت بیمار بستگی دارد. برای مثال، ممکن است برداشتن لوزه سوم از طریق جراحی، برای درمان التهاب گوش میانی در نظر گرفته شود. قرار دادن لوله هواگیری روی پرده گوش به وسیله جراحی، ممکن است برای بیمار انجام شود. در التهاب گوش میانی حاد تکرار شونده هم گاهی این احتمال وجود دارد که از لوله هواگیری برای درمان، استفاده کنیم. بسیاری از والدین در رابطه با جراحی دچار نگرانی می شوند در حالی که جراحی با هدف درمان التهاب گوش میانی، جراحی خطرناکی نیست و حتی با اجازه پزشک، بیمار در همان روز می تواند مرخص شود. والدین توجه داشته باشند که عوامل زمینه ای احتمال عود بیماری را افزایش می دهند پس این عوامل باید تحت درمان یا کنترل قرار بگیرند.