بنزین ۵۰۰۰ تومانی از راه رسید

به گزارش نخست نیوز

مصوبه روز سه‌شنبه ۴ آذر ۱۴۰۴ هیات دولت در خصوص تغییر ساختار سهمیه‌بندی و تعیین «نرخ سوم بنزین» از یک سلسه تحولات عمیق و جدی در نظام پرداخت یارانه‌ سوخت کشور خبر می‌دهد. چیزی شبیه زلزله هشت ریشتری!

بنزین ۵۰۰۰ تومانی؛ مجازات همراه نداشتن کارت سوخت شخصی

بند ۲ و تبصره آن، رسماً نرخ جدیدی را به سبد سوخت کشور اضافه می‌کند. از این به بعد قرار است درباره بنزین ۵۰۰۰ تومانی بیشتر بشنویم. این نرخ معادل حداقل ۱۰ درصد قیمت خرید از پالایشگاه تعیین شده، از نیمه دوم آذرماه ۱۴۰۴ اجرایی خواهد شد.

مهم‌ترین تغییر در این بخش، تاکید حذف یارانه بنزین از کارت جایگاه است. این اقدام عملاً کارت اضطراری جایگاه را تبدیل به ابزار سوخت‌گیری با نرخ ۵۰۰۰ تومان می‌کند و دسترسی به بنزین یارانه‌ای را تنها برای صاحبان کارت سوخت شخصی مجاز می‌داند.

با توجه به فاصله قیمت زیاد بین نرخ سهمیه‌ای (۱۵۰۰) و نرخ آزاد جدید (۵۰۰۰)، انگیزه برای استفاده از کارت سوخت و سهمیه به بالاترین حد خود می‌رسد و احتمالاً تقاضای سوخت‌گیری با کارت اضطراری به حداقل خواهد رسید.

حذف کامل سهمیه بنزین ۴ گروه؛ تکلیف خودروهای کارکرده نوشماره چیست؟

بند ۳ مصوبه، عملاً یارانه‌ دولتی سوخت چهار گروه عمده خودرو، شامل خودروهای پلاک دولتی (به جز آمبولانس)، خودروهای مناطق آزاد و ویژه اقتصادی، خودروهای خارجی وارداتی و خودروهای نوشماره داخلی (خودروهای صفر کیلوکتر جدید داخلی) را حذف می‌کند.

این خودروها از نیمه دوم آذر ۱۴۰۴، سهمیه خود را با نرخ جدید بنزین یعنی ۵۰۰۰ تومان دریافت خواهند کرد. بخشی از این مصوبه منطقی به نظر می‌رسد چون تکلیف خودروهای دولتی مشخص است و شاید بتوان تکلیف خودروهای خارجی گران‌قیمت را هم از بقیه جدا کرد اما نام خودروهای صفر کیلومتر (نوشماره) در این بند چه می‌کند؟ آیا قرار است از این به بعد باک هر خودروی صفر کیلومتر جدیدی که از کارخانه بیرون می‌آید را با بنزین ۵۰۰۰ تومانی پر کنیم؟ سوال بعدی این است که آیا خودروهای کارکرده نیز پس از تعویض پلاک به همین سرنوشت دچار خواهند داشت؟

محدودسازی شدید سهمیه؛ بنزین ۵۰۰۰ تومانی برای خودرو دوم افراد

بند ۴ نقش غربالگری یارانه‌ سوخت را برعهده دارد. بر اساس این بند، اشخاص حقیقی که مالک بیش از یک خودروی سواری شخصی بنزین‌سوز هستند، از نیمه آذر تنها برای یکی از خودروهای خود مشمول دریافت سهمیه یارانه‌ای (۱۵۰۰ و ۳۰۰۰ تومانی) خواهند بود.

با اجرای این بند، مصرف بنزین در خودروهای دوم و بعدی هر مالک، تماماً با نرخ ۵۰۰۰ تومان محاسبه می‌شود. این امر درآمدهای دولت از فروش بنزین را به شدت افزایش خواهد داد و عملاً یارانه بنزین را تنها به ۶۰ لیتر ۱۵۰۰ تومانی و ۱۰۰ لیتر ۳۰۰۰ تومانی برای هر کد ملی دارای یک خودرو، محدود می‌سازد.

وزارت نفت یک ماه برای انتخاب خودروی سهمیه‌دار به افراد فرصت می‌دهد. این موضوع نیازمند یک سامانه دقیق و سریع برای احراز هویت مالکان است (که در بند ۷ با همکاری فراجا پیش‌بینی شده است).

این بند به‌طور مستقیم مالکان چند خودرو را هدف قرار می‌دهد و اگرچه هدف آن حذف یارانه از دهک‌های پردرآمد است اما خواسته و ناخواسته بسیاری از خانواده‌های طبقه متوسط که برای امور مختلف (مانند خودروی همسر یا خودروی کاری) دو دستگاه خودرو دارند نیز مشمول این حذف می‌شوند.

 این مصوبه در نگاه اول بر حفظ سهمیه‌های نرخ اول (۱۵۰۰ تومان) و نرخ دوم (۳۰۰۰ تومان) تاکید دارد تا نشان دهد قرار نیست تغییر محسوسی در زندگی بخش عمده‌ مردم ایجاد شود اما با تحلیل دقیق بندهای آن متوجه می‌شویم دولت در عمل از نرخ سوم پرده برداشته، دسترسی به سهمیه را محدود کرده، قصد دارد آگاهانه کارت جایگاه را به گران‌ترین گزینه تبدیل کند، نام خودروهای جدید، خارجی و دولتی را از فهرست دریافت سهمیه حذف کرده و تنها یک خودرو را برای هر مالک مشمول سهمیه می‌‌داند. به همین دلیل نتیجه می‌گیریم میلیون‌ها مالک خودرو تحت تاثیر بندها و تبصره‌های آن قرار خواهند گرفت.

منبع فرارو